Gümüşçay ve Çürüksu Çayları’nın Denizli Sınırları İçinde Büyük Menderes Nehri’ne Verdiği Kirlilik Yüklerinin Saptanması

Erdal Kacan, Gungor Ulku

Ekoloji, 2013, Issue 87, Pages: 24-34

DOI: https://doi.org/10.5053/ekoloji.2013.874

OPEN ACCESS

Download Full Text (PDF)

Abstract

It is aimed to determine the water quality and pollution parameters which are carried by Gümüşçay and Çürüksu Creek’s to River Büyük Menderes (RBM). Cause and effect relations of measured parameters are investigated by SPSS 15.00 statistical software “Factor Analyze” approach. Temperature, pH, conductivity, salinity, total dissolved solid material, dissolved oxygen demand, chemical and biological oxygen demand values of water samples which are taken from designated measurement stations, are investigated in the light of Water Pollution and Management Regulation. Water samples taken from 6 different location of RBM, Çürüksu and Gümüşçay, are measured monthly throughout whole year. It is obtained that Gümüşçay and Çürüksu is 4th, RBM (about Sarayköy Bridge) is 3th class of water quality according to the organic matter concentration values. Total dissolved solid material vales of water samples shows that Çürüksu and RBM (about Sarayköy Bridge) is 2nd class of water quality. According to the results, 16 % salinity ratio of Çürüksu is due to Gümüşçay and approximately 70 % salinity ratio of RBM is due to waters mix from Çürüksu. Also 70 % of total dissolved material in RBM about Sarayköy is due to Çürüksu. The rate between flow values of Çürüksu before mix with RBM and flow values of Çürüksu after mix with RBM is approximately 57 %, although the rate of organic matter load value is 75 %. It is underlined that, the strategy development studies that will be done to rehabilitate the water quality of RBM could be start with the rehabilitation of water quality of Çürüksu.

Keywords

Biological oxygen demand, Büyük Menderes River, Curuksu, chemical oxygen demand, salinity

References

  • Akbulut M, Kaya H, Celik ES, Odabasi DA, Odabasi SS, Selvi K (2010) Assessment of Surface Water Quality in the Atikhisar Reservoir and Sarıcay Creek (Canakkale, Turkey). Ekoloji 19(74): 139-149.
  • Anonymous (1999) Türkiye’nin Çevre Sorunları. Türkiye Çevre Vakfı Yayını, Ankara.
  • Anonymous (2004) Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği. 25687 Sayılı Resmi Gazete, 31.12.2004, Çevre ve Orman Bakanlığı, Ankara.
  • Anonymous (2007) Türkiye Çevre Atlası. Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Orman Bakanlığı, Çevresel Etki Değerlendirme ve Planlama Genel Müdürlüğü Çevre Envanteri Dairesi Başkanlığı, Ankara.
  • Aral N (1992) Nüfus Artışı, İnsan Kaynağı ve Çevre İlişkileri. In: Hızlı M (ed), Türk Devletleri arasında 1. İlmi İşbirliği Konferansı, 22 Haziran 1992, Lefkoşe, 90-95.
  • Batkı H (2002) Gediz Nehri’nde kimyasal parametrelerin değerlendirilmesi, Doktora Tezi, Ege Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Su Ürünleri Anabilim Dalı, İzmir.
  • Bilici M (2003) Gökpınar Deresi su kalitesinin belirlenmesi ve Gökpınar Barajı su kalitesi yönetimi. Yüksek Lisans Tezi, Pamukkale Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Denizli.
  • Boran M, Karaçam H, Sayın A (2004) Değirmendere Havzası’nda (Trabzon, Türkiye) bulunan bazı işletmelere ait atık suların özelliklerinin incelenmesi ve dere suyundaki kirleticilerin düzey ve dağılımlarının belirlenmesi. Su Ürünleri Dergisi 21(1-2): 17-2.
  • Boyacıoğlu H, Boyacıoğlu H, Gündüz O (2005) Application of Factor Analysis in the Assesment of Surface Water Quality in Büyük Menderes River Basin. European Water 9/10: 43-49.
  • Cicek NL, Ertan OO (2012) Determination of the Water Quality of Koprucay River (Antalya) According to the Physico-Chemical Parameters. Ekoloji 21(84): 54-65.
  • Dağdelen N, Yeşilırmak E, Akçay SM, Sezgin F (2009) Determination of water quality parameters of Buyuk Menderes River. Asian Journal of Chemistry 21: 287-298.
  • Daşçı O (2002) Büyük Menderes Havzası’nda tarımsal ilaç kullanımı, olası çevresel etkileri ve alternatif biyolojik mücadele. Yüksek Lisans Tezi, Pamukkale Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Denizli.
  • Erdem A (2002) Düden Çayı’nın su kalitesinin incelenmesi ve Akdeniz’e taşınan kirlilik yüklerinin mevsimsel değişiminin belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Akdeniz Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Antalya.
  • Gedik K, Verep B, Terzi E, Fevzioglu S (2010) Determination of Water Quality of Fırtına Stream (Rize) in Terms of Physico-Chemical Structure. Ekoloji 19(76): 25-35.
  • Gündoğdu V, Turhan D (2004) Bakırçay Havzası kirlilik etüdü çalışması. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi 6(3): 65-83.
  • Güneş Y, Ekmekyapar F, Yasavul E, Ordu Ş, Karakaya N (2001) Çorlu Deresi’ne Deşarj olan Endüstriyel atık Suların Meydana Getirdiği Kirliliğin Belirlenmesi. In: Sener S (ed), Ulusal Sanayi ve Çevre Sempozyumu, 25 Nisan 2001, Mersin, 844-849.
  • Kaçan E (2006) Gümüşçay ve Çürüksu Akarsularının Kirlilik Parametrelerinin Gökpınar Deresi su kalitesinin belirlenmesi ve Gökpınar Barajı su kalitesi yönetimi. Yüksek Lisans Tezi, Pamukkale Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Denizli.
  • Kaçan E, Ülkü G, Turan F (2007) Total Pollution Load Discharged to Creeks and River Buyuk Menderes near Denizli city, In: Güllü M (ed), Proceedings of the International Congress River Basin Management, 22 March 2007, Antalya, 54-63.
  • Kaplan Y, Sarıdogan D, Çoban U, Aydın A (2004) Denizli 2004 Yılı l. Çevre Durum Raporu. Türkiye Cumhuriyeti Denizli Valiligi, Çevre Orman Müdürlügü Yayını, Denizli.
  • Kuleli S, Oktaş S, Torunoğlu T (1989) Doğal ve Yapay Göl ve Havzalarında Su Kalitesi Araştırmaları. In: Kars O (ed), Çevre’89- Beşinci Bilimsel ve Teknik Çevre Kongresi, 5 Haziran 1989, Adana, 547-567.
  • Manly BFJ (1994) Multivariate Statistical Methods. Chapman and Hall, New York.
  • Meadows DH, Meadaos DL, Randes J (1972) The Limits to Growth. Universe Books. New York.
  • Oğuz H (2001) Boğaçayı Havzasında Yapılan Faaliyetler Sonucu Antalya Körfezi’ne Taşınan Kirlilik Yüklerinin Tespiti ve Çözüm Önerileri. Yüksek Lisans Tezi, Akdeniz Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Bilimleri Anabilim Dalı, Antalya.
  • Oner O, Celik A (2011) Investigation of Some Pollution Parameters in Water and Sediment Samples Collected From the Lower Gediz River Basin. Ekoloji 20(78): 48-52.
  • Polat M (1997) Akarsu ve Göllerde İzlenen Fiziksel ve Kimyasal Parametreler, DSI Genel Müdürlüğü Seminer Notları, Ankara.
  • Taşdemir Y ve Kaynak AG (2001) Nilüfer Çayı’nın Su Kalitesi ve Kirlilik Yükleri. In: Nerten R (ed), Mersin Üniversitesi IV. Ulusal Çevre Mühendisliği Kongresi, 7 Kasım 2001, Mersin, 332-340.
  • Tepe Y (2009) Determination of the Water Quality of Reyhanlı Yenisehir Lake. Ekoloji 18(70): 38-46. Tuğrul G ve Büyükışık B (1994) Gediz Nehri’nin, İzmir Körfezine Getirdiği Deterjan ve Nütrient Yükleri. In: Kasap A (ed), 1. Ulusal Ekoloji ve Çevre Kongresi, 8 Kasım 1994, İzmir, 289-297.
  • Tuncer G, Güllü GH, Tuncel G, Balkaş Tİ (1995) Integrating Environmental Issues into the Coastal Zone Management of Turkey: Land Based Sources of Pollution. In: Ozhan E (ed), The Second International Conference on the Mediterranean Coastal Environment, 24 Ekim 1995, Ankara,1357-1371.
  • Yeşilırmak E (2010) Seasonal and spatial variations of water quality for irrigation in Buyuk Menderes River. Fresenius Environmental Bulletin 19: 3073-3080.
  • Yeşilırmak E (2011) Assessment of the influence of the Curuksu Creek on the water quality of Buyuk Menderes River. Fresenius Environmental Bulletin 20: 377-384.
  • Yüce G (1997) İzmit Körfezi’ne dökülen derelerin kirlilik yükü araştırması. Yüksek Lisans Tezi, Kocaeli Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Kocaeli.